| |
|
Referencoj (al anglalingvaj tekstoj) |
 La
eklezio - kaj ĉi tie mi aparte pensas pri la romkatolika eklezio -
devas adaptiĝi en ĉiu epoko al la cirkonstancoj.
Antaŭ cent
jaroj la virinoj staris sur malpli alta ŝtupo en la eklezio, kiel
ankaŭ en la socio. Virinoj ne rajtis ricevi la Komunion dum siaj
menstruoj. Kaj post la nasko de infanto ili devis esti purigitaj per la
postnaska benceremonio antaŭ ol ili rajtis denove eniri preĝejon (*).
Al virinoj estis severe malpermesita tuŝi ‘benitajn objektojn’,
kiel la kalikon, la patenon aŭ la fingro- tuketojn (*). Ili nepre ne
rajtis disdoni la Sanktan Komunion (*). Virinoj devis kovri la kapon en la
preĝejo (*). Al virinoj estis ankaŭ malpermesita :
--- - iri sur
la altarloko, escepte por purigi ĝin (*);
--- prizorgi la
legaĵojn dum la Meso (*);
---prediki (*);
--- esti membro de
preĝeja ĥoro;
---servi la Meson (*);
---esti tutplena membro
de paroĥaj agadoj kaj organizaĵoj (*).
Pli grava ol tio ĉio:
virinoj ne estis allasitaj por la sacerdota ofico (*). |
Ò |
La malpermesoj indikitaj de steleto
ankoraŭ validis en la eklezia
jurlibro proklamita en1917 kaj valida ĝis 1983! |
| |
|
|
Nuntempe Òni pli konscias pri homaj rajtoj,
ankaù pri la samvaloro de viro kaj virino kaj pri la neceso krei egalajn
eblojn por ĉiuj. Tio ankaŭ influis la sintenon rilate al virinoj en
la Eklezio. Nun, virinoj povas esti ‘provizore’ delegitaj por diri la
Meson, voĉlegi, kanti, prediki, gvidi preĝoservojn, bapti kaj disdoni
la Komunion.
Sed la malpermeso beni virinojn al la ofico de pastro
firmtenas. |
|
Kelkaj plibonigoj legeblas en la
nova eklezia juro (1983). |
| |
|
|
| Kial? |
|
|
| |
|
|
| Konservativaj teologoj, subtenataj de la Kongregacio pri
Doktrino en Romo, deklaras ke lla aliaj limigoj fiksitaj al virinoj estis
sekvoj de antaŭjuĝoj. Ili, tamen, diras ke la malpermeso ordini
virinojn estas parto de la neŝancelebla katolika doktrino. "Jesuo Kristo
mem ekskludis virinojn de la pastra ofico kaj la Eklezio ĉiam sekvis lian
ekzemplon kaj neniam ordinis virinojn al pastreco." |
|
Legu la argumentojn de Romo
en
ĉi tiu resumo. |
| |
|
|
| Tio estas nedubleble grava afero. Kiam la gvidantoj en
la Vatkano eraras - kaj kiel la plimulto de la katolikaj teologoj mi estas
konvinkita ke jes! - tiam la Eklezio suferas grandan domaĝon pro la
malpermeso de tia essenca pastra evoluo. |
|
Estas la devo de
teologoj klarigi siajn kontraŭargu mentojn. |
| |
|
|
| Multaj homoj eble opinias ke tio estas afero de
‘egalaj rajtoj’, afero pri emancipo de la virino, sed ne estas tiel.
Almenaŭ ne unualoke. La decida argumento por ni, Katolikoj, ĉiam
estis : resti fidelaj al la intenco de Kristo kaj kompreni la signifon de la
tradicio. Ĉu virinoj povas esti ordinitaj pastroj aŭ ne, tio ne estu
decidita sekve de socia premo, sed nur post la studado de la fontoj. Ĉu
Jesuo mem ekskludis virinojn? Kial antaŭe virinoj ne estis ordinitaj por
la pastra ofico? Ĉu ekzistas validaj teologiaj kialoj por la ekskludo de
virinoj de la ofico? Tiuj estu la decidaj argumentoj. |
|
Aliflanke, ni ja parolu pri vera
diskriminacio, se la rifuzo al la
pastreco ne rezultas el la intenco de Kristo,sed el la antaŭjuĝoj de
la Eklezio ...! |
| |
|
|
| Kvankam mi respektas miajn feministajn teologiajn
kolegojn, mi mem ne estas feministo. |
|
Rigardu la originon de mia propra
esplorado. |
| |
|
|
| Kion Jesuo mem
opiniis pri tio? |
|
|
| |
|
|
 La
Evangelioj komprenigas la egalecon de viroj kaj virinoj por Kristo.
Ambaŭ ‘eniras la reĝlandon de Dio’ per la bapto, dum en la
Malnova Testamento nur la viroj estis cirkumciditaj. Kial Jesuo tiam elektis
nur virojn por esti liaj dek du apostoloj? Verŝajne pro praktikaj kialoj
– li ankaŭ elektis nur Judojn. Estus erare konkludi ke per tio li
volis fiksi porĉiaman normon. Kiel en tiom da aliaj aferoj, Jesuo
ankaŭ ĉi tie lasis la ekzaktan ellaboradon de la sakramentoj al la
posta Eklezio. |
|
En la Sankta
Skribo ne estas starpunkto pri la ordino de la virino. |
| |
|
|
| Kelkaj tekstopartoj en la leteroj de Paŭlo, kiel
ekzemple: virinoj kovru la kapon, submetiĝu al siaj edzoj kaj ne parolu en
la preĝejo, ne estu kialoj por rifuzi la pastran oficon al virinoj. |
|
Ni ne rajtas meti pli en la Sanktan Skribon ol
volis diri la inspirita verkisto. |
| |
|
|
| Dum la unuaj jarcentoj post Kristo respondecaj oficoj
estis konfiditaj al virinoj, inter aliaj la diakoneco . Historiaj fontoj
montras ke virinoj funkciis kiel diakonoj en la orienta parto de la Katolika
Eklezio ĝis en la 9a jarcento. Ĉar ili iĝis diakonoj per plena
sakramenta beno , identa kun la beno de viraj diakonoj, estas klare ke virinoj
fakte jam estis ordinitaj. Tio inkluzivas la eblecon de la pastra ordino,
ĉar la tri rangoj (diakoneco, pastreco kaj episkopeco) apartenas al la
sama sakramento. |
|
La forgesita fakto de la
‘diakoninoj’ pruvas la eblecon
de la virina pastra ordino. |
| |
|
|
| Kial do la Eklezio
ne ordinis virinojn al la pastra ofico ? |
|
|
| |
|
|
| Triobla antaŭjuĝo haltigis la ordinon de
virinoj dum la pasintaj jarcentoj: |
|
|
 1. Virinoj estis konsiderataj
kiel malpli altaj estaĵoj. La greka filozofio deklaris ke ĉiu virino
estas ‘nefinita homo’. La roma leĝo, ankaŭ iĝinta
influhava en la Eklezio, ekskludis virinojn el ĉiu ajn publika
respondeco.Kiam ĉiuj pensis tiel, kiel oni povis konfidi al virinoj la
gvidan funkcion de la pastreco? |
|
Virinoj estis konsiderataj esti
malpli ol viro. |
| 2. Virinoj estis
konsiderataj esti en punkondiĉo, pro ilia partopreno en pekado: virinoj
estis respondecaj pri la pekado kaj prapeko. Virinoj daŭre delogis al
peko. Kiel tiaj pekemaj estaĵoj povis esti iloj de la Dia graco?
|
|
Oni opiniis ke Dio subigis la virinojn al
puno pro iliaj pekoj. |
| 3. Virinoj estis
konsiderataj rite malpuraj pro iliaj monataj sangadoj. Kiel oni povis
permesi al virinoj malpurigi la sanktecon de la preĝejo, de la altarloko
kaj de la benitaj ujoj? |
|
Monata
sangado kunportis malpurigon, laŭ la ĝenerala opinio. |
| |
|
|
| Atentu! Kvankam tiuj antaŭjuĝoj havis socialan
kaj kulturan originojn, ili iĝis veraj teologiaj antaŭjuĝoj. Ili
estis la realaj kialoj por daŭre ekskludi virinojn de la pastra ofico.
Tion klare montras la verkaĵoj de la ekleziaj patroj, lokaj koncilioj,
ekleziaj gvidantoj kaj mezepokaj teologoj. |
|
La fontoj krukas
tion en la tuta longo. |
| |
|
|
| El tio evidentiĝas ke la tiel nomata
‘tradicio’, pro kio virinoj ne estis Ordinitaj, estis falsa tradicio.
Vera kaj praviga Tradicio estu starigita sur precizaj motivoj. Tion prave diris
la sankta Cipriano: "Kutimo sen vero estas nur malnova eraro". (Letero
74,9) |
|
La
‘Tradicio’ oni distingu de ‘homaj tradicioj’. |
| |
|
|
| Kiam ni pristudas la historion de la Eklezio, ni
malkovras ‘implican’ kaj ‘dinamikan’ tradicion kiu ja
enhavas la eblecon por la ordino de la virino. Tio signifas ke Katolikoj
ĉiam , en la fundo de la koro, sciis ke la pastro-ordino de la virino ne
kontraŭas la volon de Kristo. Ĝuste kiel la katolika konscienco
ĉiam sciis ke la sklaveco estis eraro, malgraŭ la fakto ke la
oficiala doktrino, defendita de papoj, teologoj kaj la eklezia leĝo,
permesis la sklavecon. |
|
La vera tradicio ofte estas
‘latenta’, t.e. implice kaj
nekonscie entenata en aliaj konvinkoj. |
| Tiu latenta tradicio troviĝas en la fakto ke kelkaj
virinoj tamen estis ordinitaj: en la akcepto de pastraj oficoj en Maria; en la
fakto ke ankaŭ virinoj, en la nomo de Kristo, plenumis la bapton kaj la
geedziĝon; en la neinterrompita kristana konscio ke virinoj kaj viroj
estas egalaj ‘en Kristo’, malgraŭ generale akceptitaj ideoj kaj
praktikoj. |
|
Nur iom post iom ni malkovras la plenan amplekson
de tiu kristana konscio. |
| |
|
|
| Teologiaj
argumentoj |
|
|
| |
|
|
 La romaj teologoj
atentigas ke en la eŭkaristio Kristo nur per vira pastro povas esti
reprezentata, ĉar li mem estis viro. Estas argumento el la mezepoko, kiam,
kiel mi jam menciis, ĉiu virino estis konsiderata kiel ‘nekompleta
homo’. Estas kompreneble per si mem ke tiam oni supozis ke nur kompleta
homo –viro- povis reprezenti Kriston. Ankaŭ en modernigita formo tiu
argumento ne validas. Ĝi kontestas la katolikan doktrinon. kiel Ankaŭ
virinoj, kiel adoptitaj infanoj de Dio, portas en si la bildon de Kristo. En la
bapto kaj la geedziĝo la virinoj komplete reprezentas Kriston. Cetere, tio
kion la pastro reprezentas en la eŭkaristio ne estas la vira aŭ ina
sekso de Kristo, sed lia sin oferanta amo. |
|
Ne ekzistas validaj bazoj laŭ kiuj virinoj
ne povas gvidi la eŭkaristion kie‘alia Kristo’. |
| |
|
|
| Neeraripova dogmo
? |
|
|
| |
|
|
 Romo ankoraŭ pligrandigis la konfuzon,
asertante ke la afero jam estas ‘neeraripove decidita’ – ne de
la papo , sed de la ‘ordinara ĝenerala doktrina
aŭtoritato’. Tio koncernas komunan praktikadon de la doktrina ofico
far ĉiuj episkopoj en la mondo. Romo tiel evidentigas ke ili ĉiuj
– ĉar ili ne ordinas virinojn kaj ĉar ili ne parolas pri la
afero - neeraripove finparolis. |
|
Tial ni kuraghas defii la lernigan
aùtoritatularon(Esperanto!)
La monda episkoparo foje praktikas la
neeraripovan doktrinan autoritten. |
| |
|
|
| Tamen estas klare, ke la kondiĉoj por la
praktikado de tiu neeraripova ĝenerala doktrina ofico ne estas plenumitaj.
Episkopoj devas por tio aŭskulti la vorton de Dio kaj atenti la
‘sensus fidelium’ (tio, kion konvinkitaj Katolikoj kredas en
sia koro). Krome, la episkopoj praktiku kiel unu organo sian autoritaton. Ili
prijuĝu la aferon persone kaj estu liberaj esprimi sian opinion. La
episkopoj havu la volon fiksi la doktrinon kiel deviga. Neniu el tiuj
kondiĉoj estas plenumita. |
|
La ĝeneralaj Koncilioj de la Eklezio klare
fiksis la limojn de neeraripovo. |
| |
|
|
| Kio nun ? |
|
|
| |
|
|
| La nuntempa streĉiteco ene de la Eklezio
pri la ordino de la virino ne tro maltrankviligu nin. Krizo kaj konflikto
antaŭeniras kreskon. La oficiala Eklezio faros al si pli ĝustan
ideon, kiel ĝi faris en tiom da aliaj problemoj. Ĝis la solvo de la
afero ni, kiel respondecaj Katolikoj, ne evitu nian devon. Ni aŭdigu nian
opinion – ĉar nur kiam ankaŭ en la Katolika Eklezio virinoj
estos ordinitaj por la pastra funkcio, la intenco de Kristo komplete
realiĝos! |
|
|
| |
|
|
| ÑĈi tie komencas la debato! |
|
|